ปริศนาประเภทนี้เรียกอีกอย่างว่าปริศนาตรรกะ ปริศนา Zebra หรือปริศนา Einstein
ใน Quirk แถวจะใช้ตัวอักษร เช่น A, B และ C แต่ละคอลัมน์เป็นข้อมูลประเภทหนึ่ง เช่น สัตว์เลี้ยงหรือสี
กติกา
- แต่ละแถวได้ตัวเลือกจากทุกคอลัมน์ คอลัมน์ละ 1 ตัวเลือก
- แต่ละตัวเลือกใช้ได้ครั้งเดียวในคอลัมน์นั้น จึงไม่มีแถวไหนได้ตัวเลือกซ้ำกัน
- คำใบ้บอกว่าสิ่งใดอยู่ด้วยกัน และสิ่งใดแยกกัน
- ใช้แค่คำใบ้ที่ให้มาในปริศนาก็พอ ไม่ต้องใช้ความรู้จากภายนอก
- ไขปริศนาสำเร็จเมื่อเติมครบทุกช่องและตรงตามคำใบ้ทุกข้อ
คำใบ้มีอยู่ไม่กี่แบบ:
- “A มี Cat” หมายถึง Cat อยู่ในแถว A
- “B ไม่มี Red” หมายถึง Red ไม่อยู่ในแถว B
- “Dog และ Green: แถวเดียวกัน” หมายถึง Dog และ Green อยู่ด้วยกันในแถวเดียวกัน
- “Owl และ Blue: คนละแถว” หมายถึง Owl และ Blue ห้ามอยู่ในแถวเดียวกัน
- “จริง 1 ข้อพอดี” มีข้อความให้ 2 ข้อ ข้อหนึ่งจริง อีกข้อเท็จ ห้ามจริงทั้งคู่
- คำใบ้แบบ “ถ้า” ใช้ได้ทางเดียว เช่น “ถ้า A มี Red แล้ว B จะมี Cat” เมื่อ A มี Red แล้ว B ต้องมี Cat แต่การมี Cat ในแถว B ไม่ได้แปลว่า A มี Red
- คำใบ้ “ก่อน” ใช้ลำดับที่แสดงไว้ในคอลัมน์หนึ่ง แถวของสิ่งที่เอ่ยถึงก่อนต้องมีตัวเลือกที่อยู่ก่อนในลำดับนั้น
ในปริศนา Zebra แบบดั้งเดิม มีบ้าน 5 หลังเรียงกันและมีคำใบ้อย่าง “อยู่ติดกับ” Quirk ย่อให้เล็กลง โดยมี 3 ถึง 5 แถวที่ใช้ตัวอักษรกำกับ และ 2 ถึง 4 คอลัมน์
ตัวอย่างพร้อมวิธีแก้
มี 3 แถวคือ A, B และ C คอลัมน์สัตว์เลี้ยงมี Cat, Dog และ Owl คอลัมน์สีมี Red, Green และ Blue
คำใบ้คือ: 1. B มี Owl 2. A ไม่มี Cat 3. Cat กับ Blue อยู่แถวเดียวกัน 4. A ไม่มี Red
- คำใบ้ 1 ระบุว่า Owl อยู่แถว B
- แถว A เป็น Owl ไม่ได้ เพราะ B เป็น Owl แล้ว คำใบ้ 2 บอกว่า A ไม่ใช่ Cat ดังนั้น A จึงเป็น Dog
- คอลัมน์สัตว์เลี้ยงเหลือเพียง Cat ดังนั้น C เลี้ยง Cat
- คำใบ้ 3 บอกว่า Cat และ Blue อยู่แถวเดียวกัน Cat อยู่แถว C ดังนั้น C จึงมี Blue
- แถว A เป็น Blue ไม่ได้ เพราะ C เป็น Blue แล้ว คำใบ้ 4 บอกว่า A ไม่ใช่ Red ดังนั้น A จึงเป็น Green
- เหลือเพียงสี Red ดังนั้น B จึงมี Red
| แถว | สัตว์เลี้ยง | สี |
|---|---|---|
| A | Dog | Green |
| B | Owl | Red |
| C | Cat | Blue |
นี่คือตัวอย่างที่สอง ใช้แถว สัตว์เลี้ยง และสีเหมือนเดิม แต่คราวนี้ต้องพิจารณาคำใบ้ให้รอบคอบขึ้นอีกนิด
คำใบ้คือ: 1. มีเพียง 1 ข้อที่เป็นจริง: A มี Red หรือ B มี Blue 2. A ไม่มี Red 3. ถ้า A มี Cat แล้ว C มี Green 4. B มี Dog
- คำใบ้ 2 บอกว่า A ไม่มี Red ดังนั้นส่วนแรกของคำใบ้ 1 จึงไม่จริง
- คำใบ้ 1 ต้องจริงเพียง 1 ส่วนพอดี ดังนั้น B จึงมี Blue
- แถว A เป็น Red หรือ Blue ไม่ได้ ดังนั้น A จึงเป็น Green และ C เป็นสีสุดท้ายที่เหลือ คือ Red
- ดูคำใบ้ 3 ตอนนี้ C มี Red ดังนั้น “C มี Green” จึงไม่จริง
- เมื่อส่วนหลังของคำใบ้แบบ “ถ้า...แล้ว...” ไม่จริง ส่วนแรกก็ไม่จริงเช่นกัน ดังนั้น A จึงไม่มี Cat
- คำใบ้ 4 ระบุว่า Dog อยู่แถว B แถว A ไม่มี Cat และไม่มี Dog ดังนั้น A จึงมี Owl
- เหลือเพียง Cat ดังนั้น C เลี้ยง Cat
คำตอบคือ A มี Owl และ Green, B มี Dog และ Blue และ C มี Cat และ Red
เทคนิคสำหรับมือใหม่
เริ่มจากคำใบ้ที่ระบุแถว
คำใบ้อย่าง “A มี Cat” หรือ “B ไม่มี Red” บอกข้อมูลที่แน่นอนทันที ใส่ข้อมูลเหล่านี้ก่อน เพราะมักช่วยให้ใช้คำใบ้อื่นได้
หาตัวเลือกสุดท้ายที่เหลือ
หาช่องที่เหลือตัวเลือกเพียง 1 ตัว และหาตัวเลือกที่เหลือช่องให้ลงได้เพียง 1 ช่องในคอลัมน์นั้น ทั้งสองกรณีนี้เติมคำตอบได้เลย
ไล่ตามจุดเชื่อม
คำใบ้ “แถวเดียวกัน” เชื่อมสิ่ง 2 สิ่งเข้าด้วยกัน เมื่อรู้ว่าสิ่งหนึ่งอยู่ที่ไหน อีกสิ่งก็ต้องอยู่ในแถวเดียวกัน
อ่านคำใบ้แบบถ้าย้อนกลับ
ถ้าส่วนหลังของคำใบ้แบบเงื่อนไขเป็นเท็จ ส่วนแรกก็ต้องเป็นเท็จด้วย หลักนี้มักช่วยตัดตัวเลือกได้
2 แถว 2 ตัวเลือก
สมมติว่าแถว A และ B เลือกได้แค่ Red หรือ Blue ทั้งสองแถวจึงใช้ Red และ Blue ครบแล้ว แถวอื่นจึงเป็น Red หรือ Blue ไม่ได้
ใช้วิธีเดียวกันได้กับ 3 แถวที่รวมกันแล้วมีตัวเลือกเพียง 3 ตัว
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- อ่านคำใบ้แบบถ้าว่าใช้ได้ทั้งสองทาง “ถ้า A มี Red แล้ว B จะมี Cat” ไม่ได้หมายความว่าการมี Cat ใน B จะทำให้ A มี Red
- เข้าใจว่า “เป็นจริงเพียง 1 ข้อ” หมายถึง “อย่างน้อย 1 ข้อ” ถ้าทั้งสองข้อเป็นจริง จะผิดเงื่อนไขของคำใบ้
- ใช้ตัวเลือกเดิมซ้ำในคอลัมน์เดียวกัน
- เข้าใจว่าแถว A มาก่อนแถว B แต่แถวไม่มีลำดับ คำใบ้ที่บอกว่ามาก่อนจะใช้เฉพาะลำดับที่แสดงในคอลัมน์นั้น
- เดาค่าในช่อง ให้ตัดตัวเลือกออกก่อน แล้วค่อยเติมเมื่อคำใบ้เหลือตัวเลือกเดียว
คำถาม
ตารางตรรกะเหมือนกับปริศนา Zebra ไหม
เป็นปริศนาประเภทเดียวกัน ปริศนา Zebra ที่รู้จักกันดีมีบ้าน 5 หลังและสิ่งของ 5 ประเภท Quirk ใช้ตารางที่เล็กกว่า และใช้ตัวอักษรแทนแต่ละแถว
ไอน์สไตน์เป็นคนคิดปริศนานี้จริงไหม?
คนมักเรียกกันว่าปริศนาของไอน์สไตน์ แต่ไม่มีหลักฐานว่าเขาเป็นผู้สร้าง
มีขนาดไหนบ้าง?
Quirk มีตารางขนาด 3 ถึง 5 แถว และ 2 ถึง 4 คอลัมน์ ตารางที่ใหญ่ขึ้นมีคำใบ้มากขึ้น
ทุกปริศนามีคำตอบเดียวไหม?
ใช่ คำใบ้จะนำไปสู่คำตอบเดียว และหาคำตอบได้โดยไม่ต้องเดา
มีตัวจับเวลาไหม
ไม่มี ค่อย ๆ คิดได้เลย ระบบตรวจคำตอบจากคำใบ้ที่ให้มา
เหมาะกับมือใหม่ไหม
ได้ ปริศนาแรกๆ มี 3 แถวและ 2 คอลัมน์ Quirk ยังมีบทเรียนสั้นๆ คำใบ้ ปุ่มย้อนกลับ และปุ่มเริ่มใหม่
ปริศนาที่คล้ายกัน
วิธีเล่นใน Quirk
แตะช่อง แล้วแตะสติกเกอร์เพื่อวางลงในช่องนั้น หรือลากสติกเกอร์ไปวางก็ได้ แตะสติกเกอร์เดิมอีกครั้งเพื่อนำออก
กดสติกเกอร์ค้างไว้เพื่อตัดออกจากตัวเลือกของช่องนั้น สติกเกอร์จะมีเครื่องหมายกากบาทสีแดง สวิตช์ตัดออกและโน้ตช่วยให้ทำเครื่องหมายบนสติกเกอร์ได้โดยไม่ต้องเลือก โน้ตมีไว้เตือนความจำเท่านั้น ไม่นับเป็นคำตอบ
