Futoshiki có nguồn gốc từ Nhật Bản, tên có nghĩa là bất đẳng thức. Bạn cũng có thể biết trò này với tên Unequal hoặc More or Less.
Luật chơi
- Điền mỗi số đúng một lần trong mỗi hàng và mỗi cột.
- Bảng rộng 4 ô dùng các số 1, 2, 3 và 4. Bảng rộng 5 ô dùng các số từ 1 đến 5.
- Đầu nhọn của mỗi dấu chỉ về số nhỏ hơn.
- Vậy trong 2 < 3, số 2 nhỏ hơn. Trong 4 > 1, số 1 nhỏ hơn.
- Dấu so sánh có thể nằm giữa 2 ô trong cùng một hàng hoặc cùng một cột.
- Không có dấu thì không có quy tắc. 2 số đó có thể nằm theo thứ tự nào cũng được.
- Một số bảng có sẵn vài số. Các số cho sẵn phải giữ nguyên.
Quirk dùng luật chơi cổ điển. Nhiều câu đố trên giấy có bảng 5 ô mỗi chiều. Trong Quirk, bảng chơi có từ 3 ô mỗi chiều đến 6 ô mỗi chiều.
Ví dụ có lời giải
Đây là bảng nhỏ rộng 3 ô, dùng các số 1, 2 và 3. Ban đầu, mọi ô đều trống và có 4 dấu.
- Hàng 1 có 2 dấu: ô 1 < ô 2 < ô 3.
- Hàng 2 có 1 dấu giữa ô 2 và ô 3. Dấu này hướng về ô 3, nên ô 3 có giá trị nhỏ hơn.
- Cột 1 có 1 dấu, nằm giữa hàng 2 và hàng 3. Dấu hướng lên hàng 2 nên số ở hàng 2 nhỏ hơn.
- Xem hàng 1. Số trong mỗi ô phải lớn hơn số trong ô ngay trước nó.
- Vì chỉ có 1, 2 và 3, hàng 1 phải là 1, 2, 3 từ trái sang phải.
- Giờ hãy nhìn cột 1. Ô trên cùng đã có 1, nên hàng 2 và 3 cần 2 và 3.
- Dấu ở cột 1 cho biết số ở hàng 2 nhỏ hơn. Điền 2 vào hàng 2 và 3 vào hàng 3.
- Hàng 2 bắt đầu bằng 2. Hai ô còn lại cần điền 1 và 3.
- Dấu ở hàng 2 cho biết số ở ô 3 nhỏ hơn. Vì vậy, điền 3 vào ô 2 và 1 vào ô 3.
- Hàng 3 bắt đầu bằng 3 và cần thêm 1 và 2. Cột 2 đã có 2 và 3, nên điền 1 vào ô 2.
- Điền 2 vào ô cuối cùng ở hàng 3. Cột 3 giờ có 3, 1 và 2, nên mỗi số xuất hiện đúng một lần.
Bảng sau khi giải xong sẽ như thế này.
| Hàng | Cột 1 | Cột 2 | Cột 3 |
|---|---|---|---|
| 1 | 1 | 2 | 3 |
| 2 | 2 | 3 | 1 |
| 3 | 3 | 1 | 2 |
Kỹ thuật cho người mới
Lần theo chuỗi dấu
Các dấu thường tạo thành chuỗi, như ô A < ô B < ô C. Mỗi bước tăng ít nhất 1.
Trên bảng 4 × 4, ô đầu tiên trong chuỗi đó chỉ có thể là 1 hoặc 2. Ô cuối cùng chỉ có thể là 3 hoặc 4.
Nhỏ nhất và lớn nhất
Ô ở đầu nhọn của dấu phải nhỏ hơn ô bên cạnh. Vì vậy, ô này không bao giờ chứa số lớn nhất. Ô ở đầu mở không bao giờ chứa số 1.
Lớn hơn cả hai số bên cạnh
Đôi khi số trong một ô lớn hơn số trong cả ô bên trái lẫn ô bên phải. Hai ô bên cạnh nằm cùng hàng nên phải có số khác nhau. Vì vậy, ô giữa phải có số ít nhất là 3.
Cách này cũng áp dụng cho cột và cho trường hợp ngược lại. Trên bảng 4 × 4, một ô nhỏ hơn cả hai ô liền kề cùng hàng chỉ có thể là 1 hoặc 2.
Kiểm tra cả hai phía của dấu
Giả sử ô bên trái có thể là 1 hoặc 3, còn ô bên phải có thể là 1 hoặc 2. Dấu so sánh cho biết ô bên trái lớn hơn.
Nếu ô bên trái là 1 thì ô bên phải phải nhỏ hơn, nhưng không có số nào phù hợp. Vì vậy, ô bên trái là 3.
Xem cả hàng và cột
Trước khi điền số, hãy kiểm tra hàng, cột và mọi dấu nằm sát ô đó. Thường chỉ còn 1 số phù hợp. Ghi chú giúp bạn theo dõi các số có thể điền.
Lỗi thường gặp
- Đọc ngược dấu. Đầu nhọn luôn hướng về số nhỏ hơn.
- Tưởng rằng chỗ không có dấu cũng cho biết điều gì đó. Không có dấu nghĩa là không có ràng buộc.
- Tưởng rằng dấu so sánh nghĩa là hai số chênh nhau 1. Cặp 1 < 4 cũng hợp lệ.
- Kiểm tra hàng nhưng quên kiểm tra cột. Số có thể bị lặp trong cột mà bạn không nhận ra.
- Đoán khi bị bí. Hãy tìm một chuỗi dấu hoặc dùng Gợi ý.
Câu hỏi
Futoshiki có giống Unequal không?
Có. Unequal là tên dùng trong bộ sưu tập câu đố của Simon Tatham. Một số sách gọi là More or Less. Luật chơi giống nhau.
Futoshiki có giống Sudoku không?
Có một chút. Mỗi số xuất hiện một lần trong mỗi hàng và cột, giống Sudoku. Nhưng không có các khối nhỏ hơn cần điền, và phần lớn gợi ý nằm ở các dấu.
Mỗi câu đố có duy nhất một đáp án không?
Có. Mỗi bảng trong Quirk có đúng một lời giải. Bạn có thể suy luận để tìm ra mà không cần đoán.
Có những kích thước nào?
Bảng chơi của Quirk có từ 3 ô mỗi chiều đến 6 ô mỗi chiều. Bảng nhỏ giúp bạn làm quen với các dấu. Bảng lớn đòi hỏi bạn kết hợp hàng, cột và các dấu.
Trò này có phù hợp với người mới chơi không?
Có. Các bảng đầu tiên nhỏ và các bài học ngắn hướng dẫn từng cách suy luận. Nếu bị bí, Gợi ý sẽ chỉ bước tiếp theo. Bạn cũng có thể hoàn tác hoặc đặt lại bảng.
Câu đố liên quan
Chơi trong Quirk
Chạm vào ô, rồi chạm vào một số. Bật Ghi chú để ghi các số nhỏ trong ô. Xóa ô sẽ xóa số đã điền. Chạm lần nữa để xóa cả ghi chú.
Các số cho sẵn không thay đổi. Chạm vào một dấu để đọc ý nghĩa của nó. Nếu có số lặp lại hoặc sai với một dấu, Quirk sẽ chỉ ra vị trí.
