So‘z zinapoyasi Doublets deb ham ataladi. Lewis Carroll uni 1879-yilda e’lon qilganida shu nomni ishlatgan. Ba’zilar uni so‘z golfi deb ataydi.
Qoidalar
- Zinapoyaning pastidagi boshlang‘ich so‘zdan boshlang.
- Har qadamda aynan 1 ta harfni almashtiring. Boshqa harflar o‘z joyida qoladi.
- So‘zdagi harflar soni o‘zgarmaydi.
- Har bir qadam boshqotirmaning so‘zlar ro‘yxatidagi haqiqiy so‘z bo‘lishi kerak.
- Bir so‘zni ikki marta ishlatib bo‘lmaydi.
- Agar o‘tish shart bo‘lgan so‘z ko‘rsatilgan bo‘lsa, zinapoyangiz shu so‘zdan o‘tishi kerak.
- Agar qadamlar chegarasi ko‘rsatilgan bo‘lsa, zinapoyangiz shu chegaradan oshmasligi kerak.
- Shu qoidalarga amal qilib, maqsadga yetgan har qanday zinapoya g‘alaba keltiradi.
Klassik o‘yinda eng qisqa zinapoyani topishga harakat qilasiz. Quirk’da qadamlar chegarasi ko‘rsatilmagan bo‘lsa, qoidalarga mos har qanday zinapoya g‘alaba keltiradi.
So‘zlar ilova tiliga bog‘liq. Niderland, nemis, fransuz va ispan kabi ayrim tillarning o‘z so‘z ro‘yxatlari bor. Boshqa tillarda boshqotirmada inglizcha so‘zlar ishlatiladi.
Yechib ko‘rsatilgan misol
Bu sahifadagi misollarda inglizcha so‘zlar ishlatilgan.
Lewis Carrollning o‘z misolida HEAD so‘zi TAIL ga aylantiriladi. Ikkala so‘z ham 4 ta harfdan iborat va har bir harf o‘zgarishi kerak.
- HEAD dan boshlang. D ni L ga almashtiring. HEAL hosil bo‘ladi.
- H ni T ga almashtiring. TEAL hosil bo‘ladi — bu o‘rdak turi va ko‘k-yashil rang nomi.
- A ni L ga almashtiring. TELL hosil bo‘ladi.
- E ni A ga almashtiring. TALL hosil bo‘ladi.
- Birinchi L ni I ga almashtiring. Kerakli TAIL so‘zi hosil bo‘ladi.
To‘liq zinapoya: HEAD, HEAL, TEAL, TELL, TALL, TAIL. Har bir so‘z oldingisidan aynan 1 ta harf bilan farq qiladi va o‘sha harfning o‘rni o‘zgarmaydi.
Mana yo‘l berk bo‘lib qolishini ko‘rsatadigan ikkinchi misol. Ro‘yxatda faqat 7 ta so‘z bor: CAT, COT, DOT, DOG, BAT, BOT va BAG. CAT so‘zidan DOG so‘ziga borishingiz kerak.
- Aytaylik, avval CAT, keyin BAT, undan keyin BAG keladi.
- BAG so‘zidan faqat 1 ta harfi bilan farq qiladigan yagona so‘z BAT. BAT ishlatilgan, shuning uchun uni yana qo‘sha olmaysiz.
- BAG bilan davom etib bo‘lmaydi. Uni bekor qiling, shunda BAT yana tepada bo‘ladi.
- BAT so‘zidagi A ni O ga almashtiring. BOT hosil bo‘ladi.
- B ni D ga almashtiring. DOT hosil bo‘ladi.
- T ni G ga almashtiring. Kerakli DOG so‘zi hosil bo‘ladi.
Qisqaroq yo‘l ham bor: CAT, COT, DOT, DOG. Ikkala zinapoya ham g‘alaba keltiradi.
Boshlovchilar uchun usullar
Maqsad sari yeching
So‘zni maqsaddagi so‘zning yana bitta harfiga mos keladigan qilib o‘zgartirib ko‘ring. CAT dan COT ga o‘tish DOG tomon yaxshi qadam, chunki COT va DOG da O harfi bor.
Maqsaddan orqaga qarab yeching
Maqsad so‘zga qarab, undan 1 ta harf bilan farq qiladigan so‘zlarni toping. WARM uchun bu WARD bo‘lishi mumkin. Keyin o‘z tomoningizdan WARD ga yetishga harakat qiling.
Kerakli so‘zni ulang
Agar o‘tish shart bo‘lgan so‘z ko‘rsatilgan bo‘lsa, boshqotirmani ikkiga bo‘ling. Avval boshlang‘ich so‘zdan shu so‘zgacha yo‘l toping. Keyin undan yakuniy so‘zgacha yo‘l toping.
Yo‘l berk bo‘lsa, ortga qayting
Agar 1 ta harfni almashtirib yangi so‘z hosil qilib bo‘lmasa, yo‘l berk. Eng yuqoridagi so‘zni bekor qilib, boshqa harfni sinab ko‘ring.
Ba’zan yon tomonga yuring
To‘g‘ri yo‘l har doim ham ochiq bo‘lmaydi. Hozircha maqsadga mos kelmagan qadam ham yaxshiroq yo‘l ochishi mumkin.
Ko‘p uchraydigan xatolar
- Bir qadamda 2 ta harfni almashtirish.
- Harflarning o‘rnini almashtirish. DOG ni GOD ga o‘zgartirish mumkin emas, chunki harflar o‘z joyida qolishi kerak.
- Harf qo‘shish yoki olib tashlash.
- So‘zlar ro‘yxatida yo‘q so‘zni ishlatish.
- Bir xil so‘zni ikki marta ishlatish.
- Kerakli so‘zdan o‘tishni unutish.
Savollar
So‘z zinapoyasi Doublets bilan bir xilmi?
Ha. Lewis Carroll uni 1879-yilda taqdim etganida Doublets deb atagan. Hozir ko‘pchilik So‘z zinapoyasi nomini ishlatadi.
Eng qisqa zinapoyani topishim kerakmi?
Yo‘q. Qoidalarga mos har qanday zinapoya g‘alaba keltiradi. Agar boshqotirmada qadamlar chegarasi ko‘rsatilgan bo‘lsa, zinapoyangiz undan oshmasligi kerak.
Qaysi so‘zlardan foydalanishim mumkin?
Faqat boshqotirmaning so‘zlar ro‘yxatidagi so‘zlar. Har bir so‘zni ma’nosi bilan ko‘rish uchun So‘zlar tugmasini bosing.
So‘zlar qaysi tilda?
Bu ilova tiliga bog‘liq. Niderland, nemis, fransuz, italyan, ispan, Braziliya portugal, polyak, turk va indonez tillarida o‘z so‘zlari bor. Boshqa tillarda inglizcha so‘zlar ishlatiladi.
So‘zlar nechta harfdan iborat?
So‘zlar qisqa. Ingliz tilida ular 3 yoki 4 ta harfdan iborat.
Bir so‘zni ikki marta ishlatish mumkinmi?
Yo‘q. Har bir so‘z zinapoyangizda faqat bir marta uchrashi mumkin.
O‘xshash boshqotirmalar
Quirk’da o‘ynash
Eng yuqori pog‘onadagi harfni bosing, pastdan yangi harfni tanlang, keyin Qo‘shish tugmasini bosing. Orqaga tugmasi eng yuqoridagi so‘zni olib tashlaydi. Oldingi so‘zdan davom etish uchun o‘sha pog‘onani, keyin Davom etish tugmasini bosing.
So‘zlar har bir so‘zni ma’nosi bilan ko‘rsatadi. Eslatib turishi uchun u yerda so‘zlarni qayd qilib qo‘yishingiz mumkin. Qaydlar javobingizni hech qachon o‘zgartirmaydi.
